چرا همه از رژیم مدیترانه‌ای حرف می‌زنند؟ ماجرای PREDIMED

در دنیای تغذیه کارآزمایی‌های تصادفی بزرگ با پیامد «سکته و مرگ» — نه صرفاً کلسترول — بسیار کمیاب‌اند. PREDIMED در اسپانیا همین کار را کرد: حدود ۷٬۴۰۰ فرد پرخطر سال‌ها پیگیری شدند، در سه گروه: مدیترانه‌ای + روغن زیتون فوق‌بکر رایگان، مدیترانه‌ای + مغزهای رایگان، و گروه کنترل با توصیهٔ کم‌چربی.

نتیجه

ترکیب سکتهٔ قلبی، سکتهٔ مغزی و مرگ قلبی‌عروقی در گروه روغن زیتون حدود ۳۰ درصد و در گروه مغزها حدود ۲۸ درصد کمتر از کنترل بود؛ آن‌قدر روشن که کارآزمایی زودتر از موعد متوقف شد. (این مطالعه بعداً به‌دلیل ایراد در تصادفی‌سازی چند خوشه، با تحلیل مجدد و نتایج تقریباً یکسان در NEJM سال ۲۰۱۸ بازنشر شد — نمونهٔ خوبی از خوداصلاحی علم.)

مدیترانه‌ای یعنی چه؟

الگو است، نه فهرست ممنوعه: پایهٔ بشقاب سبزیجات، میوه، حبوبات و غلات کامل؛ چربی اصلی روغن زیتون؛ ماهی و مرغ بیش از گوشت قرمز؛ لبنیات متعادل؛ و شیرینی و فراورده‌های صنعتی در حاشیه. تقریباً همهٔ این اجزا در آشپزی ایرانی معادل آشنا دارند — از عدس‌پلو و خوراک لوبیا تا سبزی‌خوردن و ماهی شمال و جنوب. نسخهٔ بومی‌شدهٔ آن را با برنامهٔ هفت‌روزه در صفحهٔ رژیم مدیترانه‌ای رژیمت گذاشته‌ایم.

منابع

• Estruch R و همکاران، NEJM، ۲۰۱۸ — بازنشر PREDIMED با تحلیل اصلاح‌شده
• Martinez-Gonzalez MA و همکاران — مرور شواهد PREDIMED، Nutrition, Metabolism and Cardiovascular Diseases، ۲۰۱۷